Illustration: Janne Livonen

Alexandra Topping | Quốc Việt dịch

Bài đăng trên Dạy và học số 31, tháng 12 năm 2020

Những cảnh tượng về một giảng đường chật ních người, với các giáo viên đang say sưa giảng bài cho các sinh viên trên lớp vốn là điều quen thuộc trong mọi trường đại học. Nhưng cảnh đó có lẽ sẽ chỉ còn tồn tại trong quá khứ với các sinh viên chuẩn bị nhập học vào tháng 9 năm 2021 này. 

Sau tác động từ đại dịch Covid-19, các giảng đường trong tương lai có khả năng sẽ được tổ chức theo hình thức đã được xây dựng trong thời gian giãn cách xã hội – chuyển dần các nội dung, bài giảng sang hình thức trực tuyến.

Thời gian tiếp xúc với giảng viên qua các bài giảng, khóa học và buổi huấn luyện riêng, hay còn gọi là giờ tương tác – vốn là điều khiến sinh viên lo lắng, e ngại trước nay có thể được bỏ qua cho các sinh viên nhập học vào tháng 9 tới.

Allison Littlejohn, giám đốc của phòng nghiên cứu kiến thức tại đại học London, nhận định việc dạy và học trong trường đại học sẽ dần trở nên rất khác biệt trong năm sau, với bài giảng trực tiếp mặt đối mặt giảm đi và các kiểu lớp học kết hợp sẽ ngày càng nhiều hơn. Theo khảo sát nhanh của Times Higher Education, các cơ sở dạy và học cũng mong đợi kiểu chương trình xen lẫn giữa học trực tiếp và trực tuyến này. 

Tuy nhiên các tân sinh viên của học kỳ 2021-22 có thể mong đợi rằng các trải nghiệm học tập sẽ trở nên phong phú hơn trong năm sau. Theo Littlejohn, một khóa học hỗn hợp tốt sẽ bao gồm một cấu trúc rõ ràng, có thể tiếp cận nhiều tài nguyên như video ngắn và – thứ quan trọng nhất – các hoạt động để giúp đỡ sinh viên học về những khái niệm cụ thể và kiểm tra sự hiểu biết.

Khảo sát của Viện Chính sách Giáo dục Đại học (Hepi) cho thấy giờ tương tác của các khóa học khác nhau sẽ có sự đa dạng. Trong đó, Các sinh viên ngành thú y có số giờ tương tác cao nhất, và ngành truyền thông & giao tiếp là ít nhất. Bất chấp những nguy cơ và bệnh dịch, các sinh viên vẫn báo cáo về các lớp học được lên lịch sẵn với quy mô lớp nhỏ hơn.

Tương tác thực rất quan trọng để có thể học tập tốt. Bà Littlejohn cho rằng: “Các mối quan hệ của học viên cần có cơ hội để hình thành và phát triển. Chẳng hạn như một buổi cafe sau buổi học có thể cung cấp nhiều thông tin như một bài giảng, bạn không chỉ hiểu thêm về một đề tài mà cũng có thể biết những điều mới lạ về những người bạn đã quen”.

Cánh cổng học trực tuyến cũng có  các phân tích học thuật để giảng viên theo dõi liệu các học sinh có theo kịp với tiến độ hay không, trong khi mô hình dự đoán đồng thời sẽ đánh dấu những sinh viên đang có nguy cơ bị tụt lại và cảnh báo các giảng viên rằng họ cần hỗ trợ nhiều hơn.

Imogen Dear, sinh viên năm thứ 2 ngành tội phạm học và xã hội học tại Đại học Surrey, được nhà trường thông báo rằng học có thể mong đợi các bài giảng và khóa học từ tám đến chín giờ mỗi tuần, với các video nhỏ, kỹ năng đọc hiểu và các hoạt động. Cô chia sẻ: “Các giảng viên của chúng tôi sẽ thấy được liệu chúng tôi có đang xem video, đọc tài liệu và làm các hoạt động hay không, và tôi đoán nếu chúng tôi không chịu tham gia học trực tuyến, chúng tôi sẽ phải có cuộc gặp ‘một đối một’ với người hướng dẫn của mình”. Cô không lo về kiểu học kết hợp, hay việc họ theo dõi công việc của cô, điều này ngược lại khiến cô cảm thấy được tạo động lực.

Theo Helen Higson, giám đốc điều hành và phó hiệu trưởng tại Đại học Aston, sinh viên cố gắng nhiều hơn để tập trung vào chất lượng của sự tương tác hơn là số lượng. Bà chia sẻ: “Nhiều nghiên cứu cho thấy không phải giờ tương tác mà là quy mô lớp học mới là yếu tố tạo nên sự khác biệt.” Vào năm 2015, chính phủ đã gỡ bỏ hạn chế đối với các trường đại học ở Anh, cho phép các trường được chiêu mộ thêm bao nhiêu sinh viên tùy thích. Điều này trong một số trường hợp dẫn đến sĩ số học viên lớn trong một lớp học và “trải nghiệm học tập thụ động hơn”. 

Helen cũng bình luận về việc các trường đại học đã nhận nhiều chỉ trích và tiếng xấu bởi vì mọi người vẫn chưa nhìn vào mục tiêu cốt lõi. Theo bà mục tiêu buộc phải hướng đến cải thiện đời sống.

Tuy nhiên, một số chuyên gia đã đưa ra cảnh báo, sinh viên khóa 2020-2021 có khả năng gặp phải tình trạng quá tải khi nhập học bởi nguyên nhân là sự trì hoãn ý định nhập học của các sinh viên năm nay. Tình trạng quá tải đã tồn tại như một vấn đề ở nhiều nơi: khi mà các sinh viên đã bị từ chối vào dự các bài giảng và bị đẩy sang theo dõi các bài học theo hình thức trực tuyến hoặc bị dồn vào những phòng học chật kín người.

Rachel Hewitt, giám đốc về mảng chính sách và vận động tại Hepi, cho rằng lo ngại trên là không có cơ sở. Nhân khẩu học giảm có nghĩa là năm nay có ít người 18 tuổi tranh giành chỉ tiêu hơn. Dự kiến số lượng học viên có thể quay lại mức trước năm 2016 ngay sau khóa 2020-2021. Các học viên năm nay có thể trì hoãn do sự tác động từ virus corona, tuy nhiên khi không thể đi du lịch và số lượng công việc bán thời gian ngày càng ít thì sẽ ko có lý do nào để sinh viên tiếp tục trì hoãn vào năm sau, theo nhận định của bà Rachel.

Rachel cũng khuyên các sinh viên sắp nhập học cần nhìn vào bức tranh rộng hơn, không nên chỉ chú ý tới giờ tương tác và quy mô các lớp học, mà hãy tìm hiểu về những cơ sở hỗ trợ, sự sẵn sàng của người hướng dẫn, thông tin về cách các trường đại học sẽ hỗ trợ sinh viên trong khoản tìm việc thế nào  trong tương lai, và dữ liệu trợ giúp tuyển dụng.

Tuy nhiên, cũng có những lợi ích từ đại dịch virus corona trong đầu năm học 2021 tới. Sự thay đổi chóng mặt đã buộc các trường đại học phải sáng tạo, và chạy nước rút để đáp ứng các yêu cầu dịch vụ trực tuyến.

Ở Coventry, các công việc học tập đi song hành với việc thiết kế chương trình để “tạo ra một câu chuyện và mang tới nguồn tiềm lực phong phú” cho các lớp học trực tuyến, gần như biến việc học tập thành vui chơi, anh cho biết: “Nó không chỉ là một chùm các slide powerpoint, hay một ai đó giảng bài trước máy quay trong suốt cả giờ đồng hồ. Một nội dung trực tuyến tốt có thể bao gồm một video giới thiệu dài 2 phút, rồi có thể đi kèm những đường dẫn link tới các nội dung đó, hay là một trò đố vui.”

Eva Terziyski, sinh viên Nga đang học năm thứ 2 ngành Sử học tại trường Đại học Bristol, chia sẻ về lời khuyên quan trọng dành cho các sinh viên mới là đừng quá dựa dẫm vào những gì trường đại học có, mà hãy đảm bảo rằng bản thân đã chuẩn bị sẵn tâm lý để tự tạo động lực cho chính mình. “Chuyện này không giống như trường học, nơi mà bạn sẽ bị quở trách nếu bạn bị lỡ một lớp học. Bạn trả tiền để được ở đó, vì thế nên trách nhiệm của bạn là thành công”.

Tựa gốc: Class of 2021: how will you learn at university?

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here