OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Trung Hà tổng hợp

Bài đăng trên Dạy và học số 6, tháng 12 năm 2018

Phương pháp tạo nhóm học tập Jigsaw được phát triển và đặt tên vào năm 1971 bởi Elliot Aronson tại trường Đại học Texas ở Austin. Ở các trường mới được xóa bỏ nạn phân biệt chủng tộc ở Austin, Jigsaw được tạo ra nhằm mục đích làm giảm sự nghi ngờ lẫn nhau còn sót lại ở học sinh. Aronson đã sáng tạo ra phương pháp Jigsaw, tập trung vào những lợi ích như xóa đi sự thù ghét giữa các học sinh và tăng tinh thần hợp tác trong lớp học. Kể từ những năm 1970, các nhà giáo dục đã áp dụng và chỉnh sửa phương pháp này để sử dụng trong các lớp học, phòng thí nghiệm hay những hoạt động ngoại khóa ở mọi cấp độ trường học. Những tương tác tích cực giữa học sinh với nhau chỉ là một trong những lợi ích mà phương pháp này mang lại.

1. Phương pháp Jigsaw là gì?

Giáo viên chia lớp thành các nhóm có số thành viên đều nhau, được gọi là nhóm Hỗn hợp. Sau đó giáo viên chia nội dung bài học thành số phần tương ứng với số thành viên ở mỗi nhóm. Tiếp đó, giáo viên yêu cầu mỗi thành viên tự học về một phần nội dung bài học. Ở bước này, học sinh chỉ cần nghiên cứu một cách độc lập. Sau khi đã có thời gian tự học, học sinh sẽ làm việc với học sinh thuộc nhóm khác nhưng phụ trách cùng phần nội dung, gọi là nhóm Chuyên gia. Ở bước này, các học sinh chịu trách nhiệm cùng nội dung bài học sẽ thảo luận, bàn bạc và giúp nhau chuẩn bị một bài thuyết trình về nội dung ấy. Sau khi đã được chuẩn bị kỹ lưỡng, học sinh lại được yêu cầu quay trở về nhóm Hỗn hợp ban đầu của mình và lần lượt mỗi thành viên trong nhóm sẽ trình bày về phần nội dung mình đã thảo luận ở nhóm Chuyên gia. Bước cuối cùng của hoạt động này là một bài kiểm tra tổng hợp để đảm bảo mọi học sinh đều có những hiểu biết nền tảng về mọi phần nội dung của bài học.

Video dưới đây (đã được người viết dịch) có giải thích một cách trực quan hơn về phương pháp Jigsaw. Mời quý độc giả bấm vào nút CC để tiện theo dõi phụ đề tiếng Việt: https://youtu.be/mtW3d2jv_O0

2. Lợi ích của Jigsaw:

  • Học sinh tự trực tiếp tìm hiểu về bài học, thay vì được thầy cô giảng lại, giúp thúc đẩy hiểu biết có chiều sâu.
  • Học sinh được thực hành kỹ năng tự học – một trong những kỹ năng giá trị nhất một người giáo viên có thể dạy.
  • Học sinh được thực hành kỹ năng giảng dạy cho bạn học. Kỹ năng này yêu cầu học sinh phải hiểu bài học ở tầng sâu hơn so với khi học sinh học để làm bài kiểm tra.
  • Trong quá trình giao tiếp với nhau ở hoạt động này, học sinh sẽ phải sử dụng ngôn ngữ chuyên ngành của môn học đó, từ đó nhớ lâu hơn những thuật ngữ quan trọng.
  • Mỗi học sinh đều hiểu sâu hơn về một lĩnh vực nào đó, và được đóng góp những kiến thức quan trọng cho nhóm của mình.
  • Mỗi học sinh đều có cơ hội được tham gia đóng góp mang tính chất xây dựng, một điều khó có thể đạt được ở những cuộc thảo luận lớp.
  • Nhóm Chuyên gia có vai trò khích lệ việc thảo luận, kỹ năng giải quyết vấn đề và học tập. 
  • Jigsaw thúc đẩy sự hợp tác giữa các học sinh, tăng cường việc học tập chủ động và dạy học sinh biết trân trọng đóng góp của các học sinh khác.
  • Jigsaw có thể được coi là một phương pháp học tập có tính tương tác hiệu quả. Mặc dù phương pháp này có thể mất nhiều thời gian, nhưng giáo viên lại không mất quá nhiều thời gian để giảng dạy về bài học. Nếu được lên kế hoạch kỹ càng, thời gian dành cho Jigsaw có thể đạt hiệu quả tương đương với cả một buổi thuyết giảng thông thường.

3. Những nhược điểm của Jigsaw:

  • Mất nhiều thời gian chuẩn bị: việc đầu tiên giáo viên cần chuẩn bị khi thực hiện phương pháp này là kê lại bàn ghế. Cách bố trí bàn ghế ở Việt Nam hầu như là theo cột và hàng truyền thống, với trọng tâm nằm ở việc học độc lập. Phương pháp Jigsaw lại có mục đích nâng cao kỹ năng hợp tác, vì vậy việc sắp xếp lại bàn ghế để thuận tiện cho học sinh quay mặt lại với nhau để thảo luận là điều cần thiết. Việc sắp xếp này có thể mất khoảng 10 phút. Ngoài việc cần lên lớp sớm hơn bình thường, giáo viên có thể sẽ cần hỗ trợ từ phía học sinh trong việc sắp xếp. Tiếp đó, vì phương pháp này còn khá mới so với học sinh ở Việt Nam, nên những buổi đầu có thể sẽ mất thời gian để giải thích những gì phải làm, cũng như phải ổn định học sinh mỗi khi thay đổi nhóm học tập.
  • Một học sinh có thể phải gánh cả nhóm: trong một nhóm, dù là Hỗn hợp hay Chuyên gia, có thể có một học sinh giỏi hơn hẳn các thành viên khác trong nhóm. Điều này có thể dẫn đến việc các thành viên trong nhóm sẽ ỷ lại người giỏi nhất, từ đó tạo ra sự không công bằng trong việc đóng góp tới thành quả của nhóm. Giáo viên cần chú ý chia nhóm một cách hợp lý để đảm bảo MỌI thành viên trong nhóm đều có cơ hội học tập như nhau.

4. Biến thể của Jigsaw:

Clip Youtube ở trên có nhắc tới Jigsaw II, biến thể ở bài kiểm tra ở cuối hoạt động. Các jigsaw khác được biết đến bao gồm Jigsaw III: sau khi các thành viên trong nhóm Hỗn hợp đã lần lượt dạy xong phần nội dung của mình, thì cả nhóm sẽ cùng tổng hợp lại tất cả những kiến thức đã được nhắc tới trong các phần thuyết trình vừa rồi. Sau đó giáo viên mới cho học sinh làm bài kiểm tra. Jigsaw IV có thêm các phần phụ khác như: giáo viên mở đầu bằng việc giới thiệu qua nội dung bài học; có bài kiểm tra nhỏ cho các nhóm Chuyên gia; ở cuối hoạt động, trước khi cả lớp làm bài kiểm tra tổng hợp sẽ có thời gian cho giáo viên dạy lại những phần nội dung mà nhiều học sinh còn vướng mắc. 

Giáo viên hoàn toàn tự do trong việc dùng sự sáng tạo của mình để tùy biến phương pháp này dựa trên cấu trúc của Jigsaw I. Ý tưởng của người viết để có thể làm giai đoạn chia nhóm trở nên thú vị hơn là cho học sinh rút thăm bằng những que số (hoặc màu). Những ai cùng số (hoặc cùng màu) sẽ chung một nhóm. Tuy nhiên, cách này chỉ nên dùng với những lớp có học sinh với mức năng lực đồng đều, hoặc ở cấp độ học lớn hơn – nơi các học sinh có tinh thần tự giác. Các nhà giáo dục được khuyến khích thực hiện những thay đổi sao cho phù hợp với lớp của mình mà vẫn giữ được sự thích thú trong học tập của học sinh.

5. Ứng dụng của Jigsaw:

Jigsaw là phương pháp giảng dạy/học tập có thể được ứng dụng linh hoạt ngay cả với những môn học vốn-được-cho-là mang tính độc lập như Toán, Lý, Hóa hay Kế Toán. Phần ứng dụng như thế nào vào môn học nào, xin được để dành cho quý vị độc giả. Rất mong quý vị sẽ chia sẻ ý tưởng của mình tới ban biên tập, để chúng ta có thể học hỏi lẫn nhau.  

Các nguồn tham khảo:

  1. 4 Things You Don’t Know About the Jigsaw Method | Cult of Pedagogy. (2018). Retrieved from https://www.cultofpedagogy.com/jigsaw-teaching-strategy/
  2. The Jigsaw Method. (2018). Retrieved from https://www.youtube.com/watch?v=euhtXUgBEts
  3. Why Use Jigsaws. (2018). Retrieved from https://serc.carleton.edu/NAGTWorkshops/teaching_methods/jigsaws/why.html 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here