Tranh: Molly Kate Jubril\Behance | CC BY-NC-ND 4.0

Sean Blackmer | Hà Thu dịch

Dạy&Học số 9 | Tháng 3/2019

Sau bốn năm giảng dạy ở một trường học có quan điểm tiên tiến, có một điều mà tôi thường được nghe từ phía học sinh mới là, “chúng em có thể di chuyển xung quanh lớp học và không gặp vấn đề gì? Giáo viên cũ chưa bao giờ để chúng em làm những điều này!” Mỗi lần nghe được điều đó, tôi lại cảm thấy rất vui khi học sinh cảm thấy tự do trong lớp học của mình, tuy nhiên tôi vẫn ý thức được rằng vẫn có hàng trăm học sinh phải ngồi cả ngày khi học trên lớp. Khi phát biểu rằng bất cứ giáo viên nào cũng có thể kết hợp với việc để học sinh của mình di chuyển trong lớp, tôi thường gặp phải những hoài nghi. Trên cương vị giáo viên và từ quan điểm xã hội, chúng ta vẫn thường hay quên rằng hoạt động là một yếu tố quan trọng cho cả cơ thể và não bộ. Chúng ta đang trở nên quá quan tâm vào điểm kiểm tra của học sinh thay vì quan tâm đến sức khỏe thể chất và tinh thần của học sinh mình. Là một nhà giáo, tôi hiểu được điểm số có ảnh hưởng như thế nào đến học sinh hay trường học, nhưng đó có phải thực sự là mục tiêu của một người làm giáo dục?

Cùng với sự hỗ trợ của công nghệ và các nghiên cứu về bộ não của con người, chúng ta có thể hiểu được tại sao và làm cách nào các vận động có ích cho cơ thể. Rất nhiều kết quả nghiên cứu cho ta thấy được sự di chuyển có khả năng giảm đi những vấn đề về hành vi và tâm lý, cải thiện sự chú ý, khiến lớp học trở nên hấp dẫn và ý nghĩa hơn. Điều này là do sự giải phóng của bốn hóa chất chính trong não trong quá trình di chuyển: Serotonin, Dopamine, Endorphin và Cortisol.

Serotonin giúp điều chỉnh tâm trạng của học sinh trong khi Endorphin và Cortisol đều giúp giảm và chống lại căng thẳng. Dopamine đóng một vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy và khiến mọi người tiếp tục làm việc. Vì vậy, đối với những học sinh đang trải qua thời kỳ khó khăn, lo lắng cao độ hoặc các rối loạn sức khỏe tâm lý khác, việc các hóa chất này xuất hiện giúp đưa các em vào một trạng thái tốt hơn, tích cực hơn.

Chuyển động cũng giúp kích thích vùng hải mã – một phần của bộ não có liên quan đến trí nhớ. Khi học sinh vận động, vùng hải mã của họ hiệu quả hơn trong việc lưu trữ thông tin cũng như tạo ra các kết nối thần kinh để nhớ lại thông tin nhanh hơn khi cần thiết.

Vậy, chúng ta có thể làm gì trong lớp học để thúc đầy sự vận động? Các nghiên cứu khuyên rằng mọi người nên đứng dậy và di chuyển sau mỗi 20 phút làm việc. Di chuyển có thể đơn giản như đi bộ, các hoạt động làm giãn cơ, hoặc thực hiện một tư thế yoga. Những hoạt động này sẽ làm tăng lượng máu lưu thông trong cơ thể và đặc biệt là trên não bộ. Máu càng được lưu thông thì sẽ càng nhiều Oxy được vận chuyển lên trên não bộ, từ đó mà tạo ra các kết nối thần kinh cho phép học sinh nhớ lại tài liệu tốt hơn và hiệu quả hơn. Học sinh dành phần lớn thời gian ở trường học để ngồi và trong khoảng thời gian đó, cũng chỉ có một khoảng thời gian ngắn để có thể đi bộ, điều này không đủ cung cấp đủ chuyển động cần thiết để giúp tâm trí có khả năng học tập cao. Trong khi đó, có rất nhiều trường học đang dần giảm thiểu các môn học thể chất để thêm thời gian ngồi học trên lớp và chuẩn bị cho bài kiểm tra. Việc này thậm chí có thể làm tăng lên những vấn đề trên lớp học.

Trong lớp của tôi, tôi rất may mắn để có thể mua hai bộ bàn có khả năng di chuyển. Một bộ được gọi là “bàn có chân đạp – Pedal Desks” nơi bốn học sinh có thể ngồi và đạp xe đạp trong khi làm việc tại bàn. Bộ thứ hai bao gồm các bàn đứng, với một bên bàn đứng tiêu chuẩn và phía còn lại có hai ván cân bằng để học sinh đứng lên. Vào mỗi đầu năm học, tôi thường điểm qua các các quy tắc và kỳ vọng của mình về những chiếc bàn cho học sinh, thậm chí còn đi sâu hơn vào lý do tại sao chúng có mặt trong lớp học của tôi. Nếu bạn muốn tạo ra những thay đổi tích cực trong lớp học, thì bạn phải giải thích cho học sinh mục đích của phương pháp của bạn. Một khi học sinh hiểu được mục đích, giáo viên có thể giảm thiểu được việc quản lý hành vi của học sinh trong lớp học.

Lần đầu tiên tôi giới thiệu bộ bàn có chân đạp, có một nhóm học sinh nữ lớp 8 đã nghĩ rằng chiếc bàn trông thật ngu ngốc và sơ đẳng. Sau một vài tuần, tôi nhận thấy rằng có một bạn học sinh nữ bắt đầu ngồi vào bàn và sau đó bạn bè của cô bé cũng bắt đầu làm theo. Sau đó, tôi giao bài tập viết cho lớp và chứng kiến được việc não bộ cần chuyển động như thế nào. Tôi chỉ định bốn học sinh ngồi trên chiếc bàn có bàn đạp làm bài tập viết trên Google Docs. Khi chúng đang đọc đề (có ba đoạn văn) thì chúng không có bất cứ một hoạt động gì, nhưng ngay sau khi chúng bắt tay vào đánh máy, thì chân cũng bắt đầu đạp chiếc bàn đạp.

Tôi cũng có một số ghế lắc lư tương tự như ghế đẩu, nhưng thay vì bốn cột gỗ làm chân, chỉ có một trụ với mặt dưới cong. Điều này buộc học sinh phải liên tục tìm trọng tâm của chiếc ghế chỉ để mất thăng bằng một lần nữa. Đó là một cách tuyệt vời để giúp những học sinh hay bồn chồn và di chuyển, nhưng không muốn đạp hoặc đứng lên để làm việc. Tôi đã thấy điều này xảy ra nhiều lần với tất cả các cấp lớp, giới tính, chỉ số IQ, học sinh chuyên và năng khiếu, học sinh Giáo dục đặc biệt và học sinh ở mọi loại hình trí thông minh. Học sinh giảm chú ý hoặc rối loạn tăng động giảm chú ý mà tôi đã dạy (ADHD, ADD) hoặc cậu học sinh cấp hai điển hình của bạn không bao giờ có vấn đề hành vi trong lớp học của tôi so với các lớp học khác.

Lớp học của tôi thường bị đánh giá là một rạp xiếc hoặc một lớp học ồn ào bởi các giáo viên khác và những người tham quan, nhưng chẳng lẽ một lớp học không nên như vậy hay sao? Tại sao chúng ta thường có ý niệm rằng lớp học là nơi những chiếc bàn được xếp ngay ngắn theo hàng theo lối, học sinh phải giữ im lặng, và luôn luôn phải dựa vào thầy cô giáo? Với tất cả các công nghệ và những nghiên cứu về não bộ mà chúng ta có, liệu phương pháp truyền thống ngồi và học có còn là phương pháp học tập hiệu quả nhất? Các trường học và một số tổ chức đã thực hiện một vài lớp học kết hợp với di chuyển và thấy được kết quả về hành vi, điểm số và văn hóa trường học được nâng cao một cách đáng kể. Tôi hiểu rằng một vài giáo viên có thể lo ngại việc di chuyển và hoạt động trên lớp có thể lấy đi thời gian cho các nội dung học thuật, nhưng những nội dung đó gửi gắm thông điệp gì đến học sinh của chúng ta? Tìm hiểu về các công thức bậc hai hoặc những người đã qua đời vào năm 1492 có quan trọng hơn so với việc  sinh có quan điểm về bản thân hoặc làm thế nào chuyển động có thể tác động tích cực đến sức khỏe? Tôi sống trong một khu vực xảy ra chín vụ tự tử của thiếu niên trong năm học 2016-2017 và tiểu bang Colorado là một trong nơi có tỷ lệ tự tử cao nhất ở Hoa Kỳ. Điều đó một lần nữa đưa ra quan điểm: Khi nào chúng ta bắt đầu tập trung vào phúc lợi tinh thần của học sinh hơn là tiêu chuẩn của nhà nước?

Làm việc trong một môi trường tiên tiến đã cho tôi quan điểm rộng hơn về việc học tập của học sinh, khác nhiều so với những gì được miêu tả trong các khóa học đại học của tôi. Các gia đình muốn một cái gì đó khác biệt và khi hầu hết các trường học truyền thống chỉ ngày càng lớn hơn, mọi người tìm kiếm các lựa chọn khác. Chúng tôi phải bắt đầu thích nghi với học sinh của mình chứ  không phải ngược lại.

Bộ não của chúng ta luôn có xu hướng muốn hoạt động và khi chúng ta vận động thì sự sáng tạo, trí nhớ, sự chú ý, sự tập trung, tâm trạng và giá trị của bản thân cũng sẽ được tăng theo. Có rất nhiều cách khác nhau để kết hợp các chuyển động vào trong lớp học. Trong một năm, tôi đã dạy cho học sinh lớp 6 của mình cách tung hứng. Mỗi ngày chúng tôi dành ra 6-10 phút để luyện tập trong giờ học 50 phút. Tôi đã đọc và nói chuyện với các giáo viên khác, những người kết hợp vận động thể chất vào trong lớp học. Họ đã ghi nhận kết quả tương tự. Bất kể loại chuyển động nào bạn kết hợp vào lớp học của mình, tất cả chúng đều có cùng lợi ích cho học sinh, lớp học và trường học. Một khi giáo viên thúc đẩy sự hiểu biết của học sinh về mục đích của nó, bạn sẽ có niềm vui. Trường học nên là nơi tạo ra niềm vui. Hãy rời bỏ chỗ ngồi, bắt đầu bài giảng và khuyến khích học sinh vận động.

“Sean Blackmer là một giáo viên khoa học xã hội và môn tự chọn ở trường trung học cơ sở tại Grand Junction, Colorado. Ông là người đóng góp chính cho sự phát triển của một chương trình học tập trực tuyến tại chỗ của trường. Ông hiện đang hoàn thành bằng Thạc sĩ về Giáo dục đặc biệt tại Đại học Colorado Mesa và sẽ nhận được chứng chỉ Nhà phân tích hành vi ứng dụng từ Đại học Bắc Colorado.”

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here